Parasieten in je darmen kunnen
beschermen tegen allergieën
Mensen en inwendige parasieten zouden op
een dusdanige wijze samen geëvolueerd kunnen zijn, dat de parasieten het menselijke
immuunsysteem helpen reguleren ter voorkoming van allergieën, volgens een studie
uitgevoerd door onderzoekers van de Universiteit van Nottingham. Toen 1500 Vietnamese
kinderen die veel parasieten bij zich droegen daar een geneesmiddel tegen kregen,
verdwenen inderdaad de parasieten, maar kreeg een significant deel van de kinderen later
last van allergieën. De onderzoekers stellen daarom dat we parasieten misschien niet meer
per definitie als "slecht" moeten beschouwen. [Keimpe Wiersma]
Wat is de echte oorzaak van het
smelten van de Himalaya gletsjers?
Een nieuwe studie aan het Internationaal
Lawrence Berkeley Laboratorium, het NASA Goddard Instituut voor Studies over de Ruimte, en
NCAR, toont aan dat aërosolen, uitgestoten door de mens, de enige hoofdoorzaak zijn voor
het smelten van de Himalaya gletsjers. (noot van de vertaler: Aërosolen hebben een direct
en indirect effect op het klimaat. Enerzijds doordat ze invallende straling van de zon
absorberen en weerkaatsen (= direct effect). Anderzijds omdat aërosoldeeltjes in de
atmosfeer optreden als condensatiekernen voor water, waardoor ze de hoeveelheid
waterdruppeltjes (en dus de bewolking) beïnvloeden (= indirect effect). [Nelly Busschots]
Minder verkeersongevallen door
klimaatsverandering
Onderzoek aan de Universiteit van
Gothenburg verwacht dat er door de klimaatsverandering minder vriesdagen zullen zijn in de
West Midlands. Daardoor zal het aantal verkeersongevallen verminderen. Ook het onderhoud
van de wegen zou met bijna 40% kunnen verminderen. Anna Andersson leidt deze studie. Zij
onderzoekt het verband tussen verkeersongevallen en de toestand van de wegen in de winter,
in Zweden en in de West Midlands, UK. Andersson maakt onderscheid tussen 4 verschillende
soorten gladheid op de weg: van sneew en ijzel tot gladde ijsplekken bij temperaturen
boven het vriespunt. Zij bestudeert hoe klimaatsverandering de komende 90 jaren die
omstandigheden misschien zal beïnvloeden. [ Nelly Busschots ]
Zilveren nanodeeltjes kunnen
sleutel zijn naar apparaten die harten sterk en regelmatig kunnen laten kloppen
Goud en diamanten doen sommige harten op
Valentijnsdag misschien sneller kloppen, maar in een laboratorium van de University at
Buffalo (onderdeel State University of New York) worden zilveren nanodeeltjes ontworpen
die juist het tegenovergestelde moeten doen. De nanodeeltjes maken deel uit van een nieuwe
groep materialen die in het lab van gerenommeerd hoogleraar dr. Esther Takeuchi worden
ontwikkeld. Takeuchi is hoogleraar Geavanceerde Greatbatch Energiebronnen. Zij ontwikkelde
de lithium/zilver-vanadiumoxidebatterij, die een belangrijke rol speelde bij de
introductie van de implanteerbare hartdefibrillator (ICD) aan het eind van de jaren '80.
Een ICD geeft een elektrische schok zodra er een hartritmestoornis optreedt, zodat het
hart weer in een normaal ritme gaat kloppen.
Twee jarigen:het jeugdige
omslagpunt bij vetzucht
Terwijl veel volwassenen een stevige baby
als gezond zien, groeien te veel gezette zuigelingen op als vetzuchtige teenagers, en
worden opgezadeld met type twee diabetes, een verhoogd cholesterol gehalte
en hoge bloeddruk, aldus, een artikel gepubliceerd in het blad "klinische
kinderzorg".Onderzoek toont aan, dat het omslagpunt bij vetzucht vaak voorkomt voor
het bereiken van de leeftijd van twee jaar en soms voor de leeftijd van drie maanden, als
het kind aan het leren is hoe veel en wat ze moeten eten."Ik denk echt, dat dit een
alarm signaal moet zijn voor doktoren", zei hoofdonderzoeker Dr. John Harrington een
kinderarts in het kinderziekenhuis "de dochters van de koning" en een assistent
hoogleraar bij de medische school van Oost-Virginia.Te vaak wachten doktoren tot er zich
medische complicaties voordoen met het starten van een behandeling. Wat deze studie
aantoont, is dat het voorkomen van vetzucht al veel eerder zou moeten beginnen. [Makozie]
Ontdekking van nieuw gen kan helpen
bij het voorkomen van blindheid
Wetenschappers hebben een nieuw gen
blootgelegd dat het zicht zou kunnen behouden bij patiënten die kampen met een vorm van
erfelijke blindheid. Het internationaal onderzoeksteam onder leiding van de Universiteit
van Leeds heeft gevonden dat het TSPAN12 gen defecten vertoond bij patiënten met een
ziekte bekend als fevr (Familial exsudatieve Vitreoretinopathy). Deze ziekte beperkt de
ontwikkeling van
het oog. Familieleden van fevr patiënten die geregistreerd zijn als blind of slechtziend,
kunnen hetzelfde defecte gen bezitten zonder het vertonen van de symptomen. Het is te
hopen dat door screening deze gezinsleden dat doktoren in een vroegtijdig stadium kunnen
starten met het behandelen van FEVR voordat deze hun zicht verliezen. De uitkomsten van
dit ondezoek zullen ook het begrip voor gemeenschappelijke verblindende aandoeningen
verbeteren. [Eric van Staalduinen ]
Bestuurlijke boete gezondheidszorg
blijft omstreden in senaat
De Eerste Kamer heeft zich ook na een nieuw
debat met minister Klink van VWS nog niet akkoord verklaard met invoering van de
bestuurlijke boete in de gezondheidzorg als middel waarmee de Inspectie Gezondheidszorg
(IGZ) de kwaliteit en samenhang kan verbeteren. De minister is gemaand nog aanvullende
informatie per brief te verstrekken, o.a. over de verhouding tussen de
geheimhoudingsplicht van medici en de Wet Openbaarheid van Bestuur. De Eerste
Kamercommissie voor VWS/JG zal vervolgens de nadere schriftelijke informatie bespreken om
vervolgens eventueel het groene licht te geven voor afhandeling van het wetsvoorstel (
31.122 ) volgende week, zo kondigde commissievoorzitter Slagter-Roukema aan.
Risico van droogte in Noord-Oost
Spanje wordt overdreven door de pers
Onderzoekers van de Universiteit va
Barcelona hebben, voor het eerst, alle artikelen geanalyseerd die tussen 1882 en 2007 in
de krant La Vanguardia zijn verschenen betreffende natuurrampen, klimaatverandering en
duurzame ontwikkeling. In 25 jaar wijdde de pers meer koppen aan bosbranden en droogtes,
hoewel overstromingen veel vaker voorkomen en veel meer schade veroorzaken. "Als de
pers focust op bosbranden en droogtes, dan worden mensen zich meer bewust van deze
gebeurtenissen, zozeer dat ze een groter gevaar geacht worden met een meer frequent
vóórkomen dan in werkelijkheid het geval is," legt Carme Llasat, hoofdauteur van
het artikel en onderzoeker aan het Departement van Astronomie en meteorologie aan de
Universiteit van Barcelona uit aan SINC. " Positief bekeken heeft de substantiële
nadruk van de pers een verandering in handelwijze teweeggebracht ten gunste van
waterbesparing," legt de expert uit.
Nieuws Januari 2010
Eindelijk een excuus voor zwangere
vrouwen om eieren met spek te eten
Als je zwanger bent en een excuus zoekt om
eieren met spek te eten, dan heb je die nu gevonden. Een nieuw onderzoek door
wetenschappers aan de universiteit van North Carolina laat zien dat choline een kritieke
rol speelt in het ontwikkelen van hersengebieden van foetussen die met geheugen
geassocieerd worden. Choline zit in diverse soorten vlees (waaronder varkensvlees) en
eieren. Voordat je overenthousiast wordt, een kleine voetnoot: bovengenoemd onderzoek werd
uitgevoerd op zwangere muizen.
Vertaling: Keimpe Wiersma
Bayer pesticide bedreigt
honingbijen
Een federale rechter heeft de verkoop van
een BayerCropScience-pesticide verboden. Milieugroepen en beroepsimkers beweren dat deze
pesticide toxisch kan zijn voor de honingbijen van het land en een bedreiging vormt voor
het bijenvolk. Zowel BayerCropScience (een onderafdeling van Bayer AG in Noord-Carolina,
V.S.), als het Environmental Protection Agency (milieu-organisatie) krijgen 60 dagen de
tijd om beroep aan te tekenen tegen de beslissing van Denise Cote, rechter te Manhattan.
Het verbod zou de verkoop van Movento en Ultor illegaal maken. Beide merkprodukten
bevatten in hoofdzaak spirotetramat, een nieuwe insecticide die langdurig werkt tegen
insecten en parasieten op allerlei gewassen.
Vertaling: Nelly Busschots
Een nieuw jaar en een nieuwe
vitamine C ontdekking: het "geneest" muizen met progeria: versneld ouder worden.
In de uitgave van januri 2010 publiceerde
het "FASEB Journal" de resultaten van een nieuw onderzoek dat suggereert dat de
behandeling van progeria, m.n Werner's Syndroom, rechtstreeks uit de familiale
medicijnkast komt. In dit onderzoek toonde een team van Canadese onderzoekers aan, dat
vitamine C de versnelde veroudering bij muizen als gevolg van Werners Syndroom stopte en
zelfs omkeerde. Deze ontdekking kan ook van toepassing zijn op andere vormen van het
progeria syndroom.
De pharmaceutische industrie heeft een
grote draaideur waardoor Amerikaans overheidspersoneel gemakkelijk heen en weer kan
springen. Ook Monsanto maakt hier handig gebruik van. Ook dr. Julie Gerberding (hoofd CDC
tussen 2002 en 2009) ontdekte deze springplank en is nu hoofd van de divisie vaccins bij
Merck. Het CDC is dus een overheidsinstantie die oa de aanpak van infecties en vaccinaties
regelt.
Schedelbotten herbergen mogelijk de
sleutel om osteoporose (botontkalking) aan te pakken
Wetenschappers van de Queen Mary
Universiteit van Londen hebben fundamentele verschillen ontdekt tussen de botten van de
ledematen en die welke tot de schedel behoren, waarbij ze ervan overtuigd zijn dat het de
sleutel bevat om botontkalking en breuken aan te pakken. Het is algemeen bekend dat de
botten van armen en benen broos worden en daardoor kwetsbaar wanneer ze niet in conditie
gehouden worden met kracht oefeningen. Echter, schedelbotten die bijna geen gewicht dragen
blijken bijzonder ongevoelig voor breuken te zijn.
Het nieuwe onderzoek dat gepubliceerd is in
Plos ONE* biedt voor de eerste keer een verklaring voor dit fenomeen. De onderzoekers
stellen dat deze nieuwe kennis omtrent het verschil tussen de twee botsoorten een nieuwe
weg kunnen aanreiken om osteoporose te voorkomen of te behandelen. Mensen die osteoporose
ontwikkelen hebben zwakke botten die neigen tot breken. Deze voorwaarde doet zich vooral
voor als we op leeftijd komen, vooral na de menopauze bij vrouwen als de oestrogeenwaarden
dramatisch dalen. Van de mensen boven de 50 jaar geldt dat van de vrouwen 50% ermee te
maken heeft en 20% van de mannen. De onderzoekers wilden begrijpen waarom de schedelbotten
niet bros worden bij het ouder worden, zelfs niet bij vrouwen na de menopauze.
Om dit te onderzoeken
onderzochten ze gedetailleerd de cellen van het bot van een rattenschedel en vergeleken
dat met cellen van een bot van een ledemaat van deze rat. Ze vonden daarbij verschillen in
de aanwezigheid van cellen en hoe deze zich in het laboratorium gedroegen. Ze ontdekten
eveneens dat wanneer ze deze cellen behandelden met oestrogeen dit een groter effect
sorteerde op de cellen van de ledematen. Omdat de verschillen zo diepgaand blijken,
geloven de onderzoekers dat dit verschil reeds vroeg in de aanlegfase van het bot gebeurt,
mogelijk in de periode in de baarmoeder.
De onderzoekers hebben een gedetailleerde
genetische studie verricht naar de twee typen van botcellen. Ze keken daarbij naar welke
genen actief zijn in de twee typen cellen en vonden daarbij een opzienbarend verschil
tussen deze twee. Ze vonden in totaal 1236 – ongeveer 4% van het genoom (=een
complete set van chromosomen. Het beschrijft de combinatie van alle erfelijke factoren)-
die verschillende activiteiten niveaus laten zien in de twee typen van botcellen. Onder
deze cellen ontdekten ze een aantal genen die bekend staan om in werking in het aansturen
van stevige botstructuren.
De hoofdauteur Dr Simon Rawlinson, die les
geeft in “Oral Biology” (het gebied van met name het aangezichtsgedeelte van het
hoofd c.q. de mond. Praktisch vertaalt de orthodontistenopleiding.) bij de Queen Mary
Universiteit van Londen verklaart: “Dit onderzoek is opwindend omdat het ons iets
vertelt over het feit waarom onze schedel zo stevig blijft als we ouder worden, dit in
tegenstelling tot de botten van onze armen en benen.” “Nu we dit fenomeen beter
begrijpen, kunnen we ook botontkalking beter begrijpen.” “Dit opent weer de weg
naar vele nieuwe onderzoeksmogelijkheden hoe de ziekte behandeld of zelfs voorkomen kan
worden.”
Queen Mary, University of London
Vertaling - Pauline Laumans
Uiteen halen van tweelingen op
basisscholen niet nodig
Voor de cognitieve ontwikkeling van
tweelingen maakt het geen verschil of ze samen of in parallelle klassen hebben gezeten
tijdens de basisschoolperiode. Dit wordt aangetoond in een zojuist verschenen artikel van
Tinca Polderman en co-auteurs in het ‘Journal of Epidemiology and Community
Health’. De resultaten zijn opmerkelijk omdat het huidige beleid op Nederlandse
basisscholen het uiteen halen van tweelingen stimuleert. De onderzoekers vergeleken de
CITO scores (eindtoets groep 8) van ruim tweeduizend tweelingparen van het Nederlands
Tweelingen Register (NTR). Ongeveer 70% van deze tweelingen had een klas gedeeld tijdens
de basisschool, 20% had in parallelle klassen gezeten en 10% had deels wel en deels niet
een klas gedeeld. Voor alle tweelingparen gold dat er geen niveauverschillen tussen de
kinderen waren; wanneer ze gescheiden waren zaten ze dus in parallelle klassen, en niet in
hogere of lagere groepen of op andere scholen. Tweelingen met een handicap of andere
beperking werden van de studies uitgesloten. Factoren die bepalend waren voor het plaatsen
van de tweeling in een zelfde of parallelle klas bleken urbanisatie (vaker apart in
grotere steden), sociaal economische status (vaker apart bij hoog opgeleide ouders) en
externaliserend probleemgedrag op 3-jarige leeftijd (vaker apart bij meer problemen).
Wanneer voor deze factoren in de analyses werd gecorrigeerd bleken er geen verschillen in
CITO scores te zijn tussen tweelingen die hun basisschooltijd samen of apart hadden
doorgebracht. Soortgelijke resultaten zijn eerder bij het NTR aangetoond voor
internaliserend en externaliserend probleemgedrag (Van Leeuwen et al. 2005, Twin Research
and Human Genetics). De onderzoekers concluderen dat het voor de cognitieve en
gedragsontwikkeling dus geen verschil maakt of de tweelingen samen of in aparte klassen
zitten op de basisschool. De beslissing over de plaatsing van een tweeling zou in nauw
overleg met ouders, kinderen zelf, en de leerkrachten gemaakt moeten worden.
Light produkten kunnen de nieren
beschadigen
Uit een studie door het Brigham and
Women's Hospital in Boston, Massachusetts onder 3000 vrouwen blijkt dat vrouwen die meer
dan 2 keer per dag een light drankje nemen met kunstmatige zoetstoffen een dubbele kans
hebben op versnelde achteruitgang vd nieren.
USA - 64% van vaccin
"experts" verzweeg belangenverstrengeling
Uit een nieuw Amerikaanse rapport
blijkt dat de screening van adviseurs mbt veiligheid van vaccins niet voldoende is
geweest. Nu blijkt dat meer dan 64% van de adviseurs financieële belangen hadden die niet
gemeldt waren. De angst is nu dat er de afgelopen jaren medische produkten op de markt
zijn gekomen die terwijl ze niet veilig waren toch op de markt zijn gekomen omdat
fabrikanten adviseurs betaalden voor diensten.
UGent stelt technologische
ontwikkeling gratis ter beschikking voor bestrijding van malaria
Onderzoekers van de vakgroep
Geneesmiddelenleer (UGent, faculteit Farmaceutische Wetenschappen), onder leiding van
prof. Jean Paul Remon, hebben een vorm van kinine ontwikkeld die geschikt is voor
kinderen. Kinine wordt toegepast als geneesmiddel voor malaria. De UGent zal deze
technologische ontwikkeling gratis ter beschikking stellen van de Afrikaanse kinderen.
Kinine heeft een uiterst bittere smaak,
waardoor het tot nog toe zeer moeilijk als geneesmiddel voor kinderen kon worden gebruikt.
Door de ontwikkeling van een smaakloze vorm van kinine door UGent-onderzoekers kunnen
kinderen kinine nu wel gemakkelijk als geneesmiddel innemen. Deze vorm van kinine kan
zowel via een siroop of via een tablet toegediend worden aan kinderen, waarbij het
aanpassen van de dosis in functie van de leeftijd van het kind zeer eenvoudig is.
De UGent zal deze technologische
ontwikkeling gratis ter beschikking stellen van de Afrikaanse kinderen. Hiervoor zoekt de
UGent een pharmabedrijf dat bereid is om samen met de UGent dit nieuwe geneesmiddel aan
kost en zonder winst op de Afrikaanse markt te brengen. Het valorisatie beleid van de
UGent wil daarbij daadwerkelijk oog hebben voor de maatschappelijke impact van haar
technologische ontwikkelingen, en dus niet alleen economische doelstellingen nastreven.
Hotels en restaurants halen massaal
foie gras van menu
Een groot aantal restaurants en hotels
halen eenden- en ganzenlever (foie gras) van de menukaart. Het gaat ondermeer om NH
Hoteles (34 stuks, waaronder Krasnapolsky en Vermeer), Marriott Hotels, WestCord Hotels,
Van der Valk hotels en restaurants, Sheraton (eerder toegezegd), Pulitzer, de Proeverij
274 (eerder in Radar) en vele anderen. Ze hebben aan Wakker Dier toegezegd de
dieronvriendelijke foie gras niet meer te serveren vanwege het dierenleed. Afgelopen
maandag werd in Tros Radar aan de kaak gesteld dat ‘diervriendelijke’ foie gras
helemaal niet zo diervriendelijk is: deze komt ‘gewoon’ van gedwangvoederde,
soms zelfs kreupele, zieke eenden of ganzen. Veel hotel- en restaurantketens willen hun
verantwoordelijkheid nemen nu blijkt dat de informatie van hun leveranciers vaak niet
klopt. Hanneke van Ormondt van Wakker Dier: “Een geweldig kerstkado voor alle ganzen
en eenden. En ook een sterk signaal aan de Franse foie gras industrie, dat er echt iets
moet veranderen. Als grote namen als Krasnapolsky, Sheraton en Marriott zo’n stap
zetten dan heeft dat een enorme uitstraling.”
Foliumzuur beschermt ook tegen
aangeboren hartafwijkingen
Vrouwen die rond de conceptie foliumzuur
slikken, hebben 20% minder kans op een kind met een aangeboren hartafwijking. Dit is de
uitkomst van onderzoek, uitgevoerd door kindercardioloog Ingrid Beijnum van het UMC St
Radboud in Nijmegen en epidemioloog Hermien de Walle van Eurocat in het UMC Groningen. De
studie is onlangs gepubliceerd in het internationale vaktijdschrift European Heart
Journal. Van foliumzuur was al bekend dat het de kans op een kind met een neuraalbuis
defect (zoals een open ruggetje) sterk verkleint. Dit onderzoek toont aan dat foliumzuur
ook een beschermend effect heeft bij aangeboren hartafwijkingen. Hartafwijkingen zijn de
meest voorkomende aangeboren aandoeningen bij baby's. In Nederland worden jaarlijks
180.000 kinderen geboren, waarvan ongeveer één op de honderd baby's een aangeboren
hartafwijking heeft. Hoewel al langer bekend is dat foliumzuurgebruik rondom de conceptie
sterk aan te bevelen is, blijkt dat nog steeds veel vrouwen - vooral lager opgeleide
vrouwen en vrouwen van allochtone afkomst - niet weten dat op tijd beginnen met het
slikken van foliumzuur van het grootste belang is. Voor het onderzoek werden onder meer de
gegevens uit de periode 1996 tot 2005 in de Eurocat database geanalyseerd. Jaarlijks
worden er in Nederland circa 6.000 kinderen geboren met een aangeboren aandoening. Eurocat
registreert sinds 1981 kinderen met een aangeboren aandoening die zijn geboren in
Noord-Nederland en doet onderzoek naar de oorzaken. Eurocat is onderdeel van de afdeling
Genetica van het UMC Groningen. Zie ook http://www.eurocatnederland.nl
Succesvolle therapie tegen ongewild
ontlastingsverlies
In VU medisch centrum onderzoekt
maag-darm-leverarts in opleiding Maria Meurs-Szojda een nieuwe therapie tegen
ontlastingsincontinentie. De resultaten van deze therapie (SECCA), die werkt middels
radiofrequente energie, zijn veelbelovend. Op 14 december promoveert Meurs-Szojda.
Ontlastingsincontinentie is een vervelend probleem. Het geeft niet alleen lichamelijke,
maar vaak ook psychische klachten. In Nederland hebben naar schatting ongeveer 200.000
volwassenen er last van. Ontlastingsincontinentie kan onder andere veroorzaakt worden door
verslapping of beschadiging van de kringspier, bijvoorbeeld na een zware bevalling. Helaas
zijn de behandelingsmogelijkheden van ontlastingsincontinentie tot nu toe dikwijls
teleurstellend. De nieuwe therapie, SECCA genaamd, is afkomstig uit Amerika en werkt als
volgt: via een apparaatje wordt er temperatuurgecontroleerde radiofrequente energie
toegediend in de kringspier. De kringspier wordt daarvan sterker en de endeldarm
gevoeliger. Door verhoogde gevoeligheid voelt de patiënt eerder aandrang. De sterkere
kringspier zorgt ervoor dat de patiënt de ontlasting beter op kan houden en zo tijd heeft
een toilet te zoeken. Maag-darm-leverarts in opleiding Maria Meurs-Szojda paste deze
therapie toe in een pilotstudie bij 11 vrouwen, die al jarenlang last hadden van ongewild
ontlastingsverlies. Na drie maanden was al bij meer dan de helft van de patiënten
vermindering van de klachten te merken. In een vervolgstudie met een groter aantal
patiënten zijn de tussentijdse resultaten ook veelbelovend. Tot op heden is VU medisch
centrum het enige ziekenhuis in Nederland waar deze SECCA-behandeling, in studieverband,
wordt gegeven. Maar als de vervolgstudie over enkele jaren met goed resultaat is afgerond,
hoopt Meurs-Szojda dat het - in samenwerking met de zorgverzekeraars - een reguliere
behandeling wordt.
Minder trekvogels in het bos door
klimaatsverandering
Alle insecten-etende soorten trekvogels die
in Afrika overwinteren en in de Nederlandse bossen broeden, zijn sinds 1984 in aantal zijn
afgenomen. Dat blijkt uit een onderzoek van Rijksuniversiteit Groningen, SOVON
Vogelonderzoek Nederland, Centraal Bureau voor de Statistiek, Radboud Universiteit
Nijmegen en Alterra, dat op 16 december wordt gepubliceerd in Proceedings Royal Society of
London, Biological Sciences. De afname is bij sommige soorten enorm: nachtegalen zijn met
37 procent afgenomen, fluiters met 73 procent en spotvogels zelfs met 85 procent. Door de
klimaatsverandering begint de lente steeds vroeger in het jaar. Bomen lopen tegenwoordig
twee weken eerder uit dan 25 jaar geleden, en ook rupsen die de jonge blaadjes eten zijn
twee weken vervroegd. De eieren van veel vogels komen uit op het moment dat rupsen
overvloedig in het bos aanwezig zijn, zodat hun jongen genoeg te eten hebben.
Q-koorts: maatregelen nodig maar
niet afwentelen op zwangere geiten
Wakker Dier is hoogst verontwaardigd dat
zwangere geiten de dupe lijken te gaan worden van politiek opportunisme rond de Q-koorts.
Uiteraard staat de volksgezondheid voorop en zijn maatregelen hard nodig maar deze komen
veel te laat en worden niet afgewenteld op de sector die de problemen heeft veroorzaakt.
Zwangere geiten worden de dupe en dreigen nu onnodig afgemaakt te gaan worden. Kennelijk
is niets geleerd van de varkenspest en vogelpest waar de politiek eendrachtig aangaf dat
we afmoeten van het ruimen van dieren bij dierziektes vanwege de grote maatschappelijke
weerstand. Het tijdstip van de huidige aangekondigde maatregelen heeft alles te maken met
politieke en publicitaire commotie en niets met recente nieuwe feiten rondom de ziekte.
Als een paar maanden geleden de ziekte meer serieus was genomen, had voorkomen kunnen
worden dat geiten bevrucht werden en was nu het afmaken van gezonde moedergeiten niet aan
de orde. Daarnaast zijn andere effectieve maatregelen zoals een vervoersverbod, een
uitbreidings/nieuwvestigingsverbod en een maximum grootte uit economische motieven alle
tijd tegen gehouden. Vooral megageitenbedrijven met duizenden geiten lijken de problemen
met Q-koorts te veroorzaken, gaf het landbouwministerie eerder al aan. Wakker Dier vindt
dan ook dat maatregelen tegen deze industriele geitenbedrijven genomen moeten worden;
bijvoorbeeld in de vorm van een maximum aantal te houden geiten.
Veel dierenleed bij brand kan
worden voorkomen
Duizenden dieren komen jaarlijks om het
leven bij stalbranden. De Brandraad09 vindt, dat veel dierenleed kan worden voorkomen door
bij brandpreventie geen onderscheid te maken tussen mens en dier. Voor stallen gelden tot
op heden dezelfde brandveiligheidseisen als voor bedrijfsruimten waarin goederen worden
opgeslagen. Dit betekent dat dieren bij het uitbreken van brand vaak kansloos zijn en dat
de brandweer in veel gevallen machteloos moet toekijken hoe dieren levend verbranden. De
Brandraad09 constateert dat brandpreventie in de discussie over dierenwelzijn nauwelijks
of geen aandacht krijgt. Na een stalbrand, waarbij soms duizenden dieren omkomen wordt
doorgaans meer aandacht besteed aan de financiële en materiële schade dan aan het
dierenleed. Brandweerlieden die betrokken zijn geweest bij het bestrijden van een
stalbrand houden daar soms schokkende herinneringen aan over. Omdat dieren moeilijk te
evacueren zijn, moet volgens de Brandraad09 de meeste aandacht moet uitgaan naar het
voorkomen van brand. Ondernemers kunnen daar zelf het nodige aan doen. Uit onderzoek
blijkt dat veel branden ontstaan doordat in stallen brandgevaarlijke activiteiten
plaatsvinden. Denk daarbij aan lassen, slijpen, onderhoud voertuigen en machines. Dit
soort activiteiten nalaten, evenals roken, beperkt het risico van brand aanzienlijk.
Voorts zouden uitsluitend elektrische installaties die voor de bedrijfsvoering
noodzakelijk zijn, moeten worden toegestaan. Alle andere niet. Elektrische installaties
moeten ook periodiek worden gekeurd. Het gelijkschakelen van mens en dier bij het
voorkomen van brand heeft meer consequenties. De Brandraad09 vindt dat het toepassen van
onbrandbare bouwmaterialen verplicht moet worden. Verder moeten ontsnappingsmogelijkheden
worden gecreëerd die het mogelijk maken dat dieren bij brand een veilig heenkomen vinden.
Als dat niet mogelijk is, zijn andere maatregelen nodig, zoals het aanbrengen van
brandwerende scheidingen of het toepassen van sprinklers. De Brandraad09 is van oordeel
dat de voorgestelde maatregelen niet vanzelfsprekend tot hogere bedrijfslasten zullen
leiden.
Baby van lager opgeleide heeft
moeilijker temperament
Baby's uit gezinnen met een laag inkomen en
een lage opleiding hebben een moeilijker temperament dan baby's van hoogopgeleide ouders.
Het verschil is zes maanden na de geboorte al zichtbaar.
Voorspeller
Dit blijkt uit promotieonderzoek van Pauline Jansen van het Erasmus MC. Een moeilijk
temperament bij baby's kan een voorspeller zijn voor latere gedragsproblemen, zoals ADHD
en angststoornissen. "Nu uit mijn onderzoek blijkt dat een lastiger temperament al
bij zes maanden oude baby's te zien is, zouden pogingen om gedragsproblemen aan te pakken
dus al vroeg in het leven kunnen starten.''
Stressverschijnselen
Baby's met een moeilijker temperament krijgen stressverschijnselen bij normale dagelijkse
handelingen. Ze huilen bijvoorbeeld hard bij het in bad gaan, aankleden en het verwisselen
van luiers. ''Hoewel alle baby's daar wel eens last van hebben, hebben kinderen met een
moeilijker temperament deze problemen in veel ergere mate'', zegt Jansen. Dit heeft
verschillende oorzaken. Zo hebben de ouders of verzorgers vaker last van stress en heeft
de moeder vaker psychische problemen. Daarnaast zijn het vaker gezinnen met een
alleenstaande moeder.
Sociale ongelijkheid
Jansen heeft ook onderzocht wat de invloed is van sociale ongelijkheid op de zwangerschap.
Ze toont onder andere aan dat vrouwen met een lagere opleiding een groter risico lopen op
een vroeggeboorte en een laag geboortegewicht. Dat komt omdat deze zwangeren vaker roken
en meer last hebben van stress.
De promovendus heeft gebruik gemaakt van
Generation R-gegevens. Dat is het onderzoek naar de groei, ontwikkeling en gezondheid van
10.000 kinderen in Rotterdam. De kinderen worden vanaf de vroege zwangerschap tot hun
jongvolwassenheid gevolgd.
Vroegtijdig en intensief behandelen
van reumatoïde artritis voorkomt definitieve gewrichtsbeschadiging
Reumatoïde artritis is een gevreesde
chronische inflammatoire gewrichtsaandoening. Er zijn vandaag doeltreffende therapeutische
opties die reumatoïde artritis onder controle kunnen houden en zelfs volledig tot rust
kunnen brengen. Maar - zo blijkt uit uitgebreid onderzoek in UZ Leuven - voor goede
resultaten moet de behandeling intensief starten vóór de eerste gewrichtsletsels
optreden.
Bij reumatoïde artritis (RA), een
chronische inflammatoire gewrichtsaandoening die gepaard gaat met pijn en functieverlies
van de gewrichten, kan de ontsteking op termijn leiden tot gewrichtsmisvorming.
“Reumatologen hebben de mogelijkheid om de evolutie van RA te vertragen, maar het
succes van de behandeling wordt sterk bepaald door de manier waarop de behandeling tijdens
de eerste maanden van de ziekte wordt toegepast”, zegt prof. dr. Rene Westhovens van
de dienst reumatologie van UZ Leuven.
De dienst reumatologie van UZ Leuven doet
onderzoek naar de optimale behandelingsstrategie voor beginnende (RA). Voor dit onderzoek
- de CareRA studie - werkt de dienst samen met twaalf reumatologiepraktijken in
Vlaanderen. De studie heeft als doel de meest optimale combinatie en dosis van
antireumatica en glucocorticoïden te bepalen met het oog op een succesvolle inductie van
remissie bij beginnende RA. Daarenboven wordt gestreefd naar een betere implementatie van
intensieve behandelingsstrategieën in Vlaanderen.
“Met de CareRA studie willen we niet
alleen de efficiëntie van de verschillende behandelingsarmen vergelijken, maar ook aan de
hand van vragenlijsten de percepties en ervaringen van patiënten en artsen omtrent
dergelijke intensieve behandelingen bestuderen. Zo kunnen we inzicht verwerven in de
determinanten van hun effectiviteit in de dagelijkse praktijk”, zegt prof. dr.
Patrick Verschueren. “Verder is het de bedoeling om via deze studie de deelnemende
centra vertrouwd te maken met de meer intensieve behandelingsstrategieën voor beginnende
RA”.
Eind jaren negentig werd het principe van
remissie inductie volgens de zogenaamde ‘step down’ strategie voor beginnende RA
geïntroduceerd. Het snel tot rust brengen van de ziekte met een combinatie van
antireumatica, tijdelijk aangevuld met glucocorticoïden ter overbrugging van de periode
waarbinnen het effect van de traag werkende antireumatica op zich laat wachten, bleek
duidelijk efficiënter dan een therapie met één antireumaticum. Een dergelijke aanpak is
echter niet in trek in de dagelijkse praktijk. Nog te veel wordt gekozen voor de
‘step up’ behandeling waarbij de arts start met een monotherapie en in functie
van de respons van de patiënt, een of meerdere antireumatica en /of glucocorticoïden
toevoegt. De ervaring leert dat een intensieve behandeling bij patiënten met beginnende
RA in belangrijke mate de kansen op een succesvolle controle van de ziekteactiviteit
bepaalt. Een snelle beheersing van gewrichtsontsteking zal bovendien de psychosociale en
professionele gevolgen voor de patiënt beperken.
Scientists under fire in climate
change 'cover-up' scandal
A leading British climate scientist has
come under pressure to resign over a series of leaked e-mails, which global warming
sceptics say point to a mass conspiracy. The scandal erupted after a research server was
hacked into, and private e-mails and documents were released, suggesting that scientists
may have colluded to prevent the release of climate data.
Veel MRSA in Nederlandse
veehouderij
Een antibioticaresistente vorm van
Staphylococcus aureus (MRSA) komt in Nederland wijdverspreid voor in de intensieve
veehouderij. Mensen die werken met varkens of vleeskalveren hebben een verhoogd risico om
met deze bacterie besmet te raken. Hoewel MRSA bij mensen problemen kan veroorzaken is het
volksgezondheidsrisico van de stam die op dit moment in de veehouderij aanwezig is,
beperkt. De resultaten van het MRSA-onderzoek worden vandaag gepresenteerd op een
symposium en aangeboden aan het ministerie van LNV. In de intensieve veehouderij komt een
bepaald type MRSA (ST398) wijdverspreid voor. Dit type kan zich goed verspreiden binnen
dierpopulaties. Personen die werkzaam zijn met varkens of vleeskalveren hebben een
verhoogd risico om met deze bacterie besmet te raken. Het risico voor de volksgezondheid
is op dit moment beperkt. Dit kan veranderen als deze stam zich beter aanpast aan de mens.
Daar zijn op dit moment geen aanwijzingen voor.
Vermogenspositie van veel
zorginstellingen is zwak
De financiële positie van zorginstellingen
is zwak in vergelijking met onderwijsinstellingen en bedrijven in de commerciële
dienstverlening. Deze situatie is de laatste jaren nauwelijks verbeterd. Meer dan een
kwart van de zorginstellingen heeft een vermogenspositie die niet voldoet aan de
streefnorm van het Waarborgfonds voor de Zorgsector. Ondanks de toegenomen risico's door
marktwerking is de solvabiliteit in de zorg in 2008 niet veel verbeterd ten opzicht van
2007. De solvabiliteit geeft aan of in geval van faillissement er voldoende eigen vermogen
is om de leningen te kunnen aflossen. De solvabiliteit van de ziekenhuizen is het laagst,
12 procent in 2007 en 13 procent in 2008. De andere zorgsectoren doen het iets beter met
gemiddeld 15 tot 17 procent. Het eigen vermogen van zorginstellingen (met uitzondering van
universitaire medische centra) is in 2008 ten opzichte van 2007 met 8,3 procent gestegen
tot 5,8 miljard euro. Het Waarborgfonds voor de Zorgsector staat garant voor bankleningen
voor zorginstellingen en verlangt een minimale solvabiliteit tussen de 10 en de 20
procent, afhankelijk van de specifieke omstandigheden. In 2008 had echter ongeveer een
kwart van alle instellingen een solvabiliteit onder de 10 procent. Dit is de groep met de
grootste problemen.
Ziektes komen vaak niet alleen
Chronische ziektes komen vaak tegelijk voor
met andere langdurige aandoeningen, zeker op hogere leeftijd. Mensen met chronische
gewrichtsontsteking hebben zelfs bijna altijd nog minstens één andere langdurige ziekte.
Bijna de helft van de bevolking heeft een chronische ziekte. Dit aandeel neemt toe met de
leeftijd. Van de mensen van 75 jaar of ouder heeft 4 op de 5 een langdurige aandoening.
Vaak hebben mensen meer dan één chronische ziekte (multimorbiditeit). Dat geldt voor
bijna een kwart van de bevolking. Ook dit verschijnsel neemt toe met het oplopen van de
leeftijd. Van de 65- tot 75-jarigen heeft 46 procent 2 of meer chronische aandoeningen.
Van de 75-plussers heeft 57 procent meer dan 1 langdurige ziekte. Sommige mensen hebben te
kampen met een groot aantal chronische ziektes. In totaal heeft 6 procent van de bevolking
maar liefst vier of meer chronische aandoeningen. Bij kinderen komt dit nauwelijks voor,
terwijl het bijna een kwart van de 75-plussers treft.
Bescherming van de hersenen
aangetast bij MS
Schadelijke stoffen worden uit de hersenen
naar de bloedbaan vervoerd door middel van transporteiwitten. Bij mensen met de ziekte
multiple sclerose (MS) zijn deze transporteiwitten in de bloed-hersenbarrière verstoord.
Dit blijkt uit onderzoek van Gijs Kooij, die donderdag 3 december promoveert aan VU
medisch centrum. De bloed-hersenbarrière wordt gevormd door endotheelcellen die de
binnenkant van de bloedvaten in de hersenen bekleden. Deze endotheelcellen bevatten
verschillende transporteiwitten, die de binnenkomst van voedingsstoffen voor de hersenen
en het uitscheiden van potentiële schadelijke stoffen reguleren. Uit het onderzoek van
Kooij blijkt dat het transporteiwit P-glycoproteïne verminderd tot expressie wordt
gebracht in hersenendotheelcellen van MS-patiënten. Daarnaast heeft hij in een diermodel
voor MS aangetoond dat ook de functie van dit eiwit verminderd is. Het herstellen van de
transportfunctie van de bloed-hersenbarrière is een mogelijke nieuwe manier om de
ziekteverschijnselen van MS te verminderen
Chronische buikpijn kwelt vrouwen
langdurig
Een op de drie vrouwen heeft nog
buikpijnklachten twee jaar nadat ze op de Spoedeisende Hulp is geweest voor deze klachten.
Driekwart van de vrouwen die met chronische buikpijnklachten een gynaecoloog bezoekt,
heeft drie jaar later nog steeds pijn. Het blijft bovendien grotendeels onduidelijk waarom
de overige vrouwen wel van hun pijn afraken. Dit blijkt uit promotieonderzoek van
gynaecoloog Philomeen Weijenborg van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), waar
zij op 9 december a.s. op hoopt te promoveren. Weijenborg pleit ervoor om niet blind te
staren op de pijn, maar te focussen op het omgaan met chronische buikpijn. Eén op de vijf
vrouwen in de algemene bevolking heeft last van chronische buikpijn. Weijenborg
definieerde dat als het incidenteel of continu last hebben van buikpijn gedurende minstens
zes maanden. Sommige vrouwen bezoeken voor hun klachten een gynaecoloog, die veelal geen
lichamelijke afwijking kan vinden. Ook als afwijkingen wél aanwezig zijn, kunnen ze vaak
de pijn niet verklaren.
Sigarettenfabrikanten manipuleren
jongeren
Minister Andre Rouvoet neemt het
sigarettenfabrikanten kwalijk dat ze proberen jongeren aan het roken te krijgen door
allerlei smaakstoffen in sigaretten te stoppen. Hij deed vandaag een oproep aan
sigarettenfabrikanten hiermee te stoppen. Rouvoet deed zijn uitspraak bij het in ontvangst
nemen van een onderzoeksrapport van het RIVM 'Wat rookt de Nederlandse jeugd en waarom?'.
Uit het onderzoek blijkt dat veel jongeren hun sigarettenmerk kiezen onder meer vanwege
toevoegingen als vanille, menthol, suikers, honing, drop en cacao. 'Wat fabrikanten in
feite doen is manipuleren. Veel jongeren zijn heel beïnvloedbaar. Dat wéten fabrikanten;
daar maken zij misbruik van door sigaretten en sigarettenpakjes zo mooi mogelijk te maken.
Daar trappen jongeren in. Dat neem ik jongeren niet kwalijk, dat neem ik fabrikanten
kwalijk!'
Exotische mug bij bandenimporteurs
Brabant
Op de bedrijfsterreinen van twee importeurs
van tweedehands autobanden in Brabant is, tijdens een onderzoek van het Centrum voor
Monitoring van Vectoren, een exotische mug aangetroffen. Het gaat om de zogenaamde
'Rock-Pool Mosquito' (Ochlerotatus Atropalpus) die van oorsprong voorkomt in Noord
Amerika. Uit een risicobeoordeling van onder meer het RIVM, die op verzoek van het
ministerie van VWS heeft plaatsgevonden, blijkt dat deze mug naar verwachting geen voor
mens of dier gevaarlijke virussen bij zich draagt. Uit laboratoriumstudies blijkt dat de
mug theoretisch wel in staat is een aantal ziekten over te dragen dat nu niet in Nederland
voorkomt.
Donner en Klijnsma weten niet waar
ze het over hebben
'Als je versleten bent houdt het op'.
Volgens Sociale Zaken hebben verpleegkundigen en verzorgenden het lichamelijk niet zwaar,
alleen psychisch. Door deze uitspraak in De Volkskrant van vandaag is het NU'91 duidelijk
dan Donner en Klijnsma niet weten waar ze het over hebben. Nu al halen veel
verpleegkundigen en verzorgende de 65 jaar niet eens. Redenen daarvan zijn zowel te vinden
in de fysieke als psychische belasting van deze beroepsgroep. De opmerking van Klijnsma
'maar wie overspannen is kan genezen' is daarnaast wel erg kort door de bocht en getuigt
van weinig respect en deskundigheid richting de beroepsgroep. Dagelijks is NU'91 in
gesprek met verpleegkundigen en verzorgende die door zware fysieke en/of psychische
belasting niet meer verder kunnen. Iedere verpleegkundige en verzorgende zal de
voorbeelden kunnen opnoemen. Gezond de 65 jaar halen als verpleegkundige of verzorgende
lijkt NU'91 een betere discussie. Hierin investeren zal ook vele malen meer op leveren dan
nu doen of er niets aan de hand is en de AOW-leeftijdsgrens voor verpleegkundigen en
verzorgende optrekken naar 67 jaar. Laat Donner en Klijnsma vooral eens komen kijken in de
zorg. NU'91 wil ze graag laten zien wat de realiteit is en zullen ze daartoe vandaag ook
per brief uitnodigen.
Kritiek ombudsman op toezicht IGZ
bij verstandelijk gehandicapten
De Nationale ombudsman, Alex
Brenninkmeijer, constateert na onderzoek dat het toezicht van de Inspectie voor de
Gezondheidszorg op de zorg voor verstandelijk gehandicapten te kort schiet. Mensen die
zich zorgen maken over de verzorging van een familielid in een zorginstelling, vinden bij
de Inspectie onvoldoende gehoor. De ombudsman deed onderzoek naar vijf klachten van
bezorgde familieleden die niet tevreden waren over de rol van de Inspectie. Hij doet de
minister van VWS aanbevelingen om beter om te gaan met klachten en signalen van burgers.
Mensen die vanwege een of meerdere beperkingen in een zorginstelling verblijven, zijn
afhankelijk van goede verzorging in die zorginstellingen. De Inspectie voor de
Gezondheidszorg ziet toe op de kwaliteit van de gezondheidszorg. De Nationale ombudsman
heeft in korte tijd vijf klachten ontvangen van mensen die zich ernstig zorgen maken over
de verzorging van een verstandelijk gehandicapt familielid in een zorginstelling. Zij
hebben zich met hun klachten tot de Inspectie gewend, maar zijn niet tevreden over de
manier waarop de Inspectie met hun klachten is omgegaan. Deze klachten vormden voor de
ombudsman aanleiding om een onderzoek in te stellen naar de taakopvatting van de
Inspectie.
NMa maakt prijsvorming voedselketen
transparant
Onderzoek van de Nederlandse
Mededingingsautoriteit (NMa) geeft inzicht in de kosten en marges in de voedselketen, van
producent tot supermarkt, voor aardappelen, uien, komkommers, paprika's, appelen, brood en
eieren. Hieruit blijkt dat supermarkten niet in staat zijn geweest om in de periode 2005 -
2008 de prijzen voor deze producten eenzijdig winstgevend te verhogen ten koste van de
producent en de consument. De prijs die consumenten voor deze producten betalen, bestaat
voor een groot deel uit de kosten van de groothandel en de supermarkten. Dit zijn de
belangrijkste conclusies van de NMa naar aanleiding van haar onderzoek naar de
prijsvorming in de Agri-food sector. De NMa wil de resultaten van dit onderzoek graag
voorleggen aan de belangrijkste vertegenwoordigers van de Agri-food sector door middel van
rondetafelgesprekken. "Wij hopen met behulp van dit onderzoek een gerichte discussie
te hebben over de werking van deze ketens om daarmee de Agri-food sector als geheel
transparanter te maken," aldus Pieter Kalbfleisch, voorzitter van de Raad van Bestuur
van de NMa.
Spataderen verdwijnen door stoom
Het Erasmus MC gebruikt als een van de
eerste centra ter wereld een revolutionaire nieuwe spataderbehandeling. De afdeling
Dermatologie behandelde patiënten met spataderen in de afgelopen maanden met hete stoom.
Dankzij deze methode wordt de vaatwand zo beschadigd, dat de ader dichttrekt. Op die
manier kan geen bloed meer ‘lekken’ en verdwijnt de spatader. Patiënten van het
Erasmus MC worden vrijwel als eersten in de wereld met deze methode behandeld: alleen
driehonderd Fransen gingen hen voor. De afdeling heeft inmiddels een grootscheeps
onderzoek opgezet dat moet aantonen of de behandeling inderdaad beter werkt dan de
gebruikelijke lasertherapie.
Werking van probiotica
Donderdag 24 januari 2008 was de dag dat er
geen enkele Nederlandse krant te vinden was zonder de woorden 'probiotica' en 'acute
alvleesklierontsteking'. Deze dag veranderde voorgoed onze kijk op probiotica. Probiotica,
die tot die dag aangeduid werden als 'goede bacterien', werden voor het eerst in verband
gebracht met ernstige, negatieve effecten. Uit een landerlijk onderzoek bij patienten met
ernstige acute alvleesklierontsteking bleek dat er meer patienten waren overleden in de
probiotica groep dan in de groep patienten die een placebo kreeg. Het UMC Utrecht heeft
beloofd om uit te zoeken hoe het toch kan dat 'goede bacterien' ineens 'slechte bacterien'
werden. De eerste resultaten van het toen gestarte onderzoek staan beschreven in dit
proefschrift. Hieruit blijkt dat de gebruikte bacterien werken als een soort vaccin: ze
zijn eigenlijk een heel klein beetje slecht (net zoals een vaccin een verzwakte
ziekteverwekker is) en hebben daardoor als effect dat het lichaam verdedigingssystemen
harder laat werken en daardoor sterker wordt. Een mooi mechanisme in een (bijna) gezond
lichaam, maar niet geschikt voor patienten met ernstige acute alvleesklierontsteking. Op
basis van de resultaten, beschreven in dit proefschrift, zouden probiotica dus beter
preventief gebruikt kunnen worden om een ziekte te voorkomen.
K.U.Leuven-onderzoekers
doorgronden mechanisme van calciumionpompjes die een rol kunnen spelen bij hartfalen
Onderzoekers van de K.U.Leuven hebben de bouwstructuur en het werkingsmechanisme
blootgelegd van de meest voorkomende calciumionpompjes in menselijke cellen. Die minuscule
pompjes verplaatsen calciumionen naar compartimenten in de cel en zorgen ervoor dat de cel
naar behoren werkt. De inzichten in het werkingsmechanisme kunnen leiden tot methoden
waarmee de pompwerking verbeterd kan worden, wat op termijn mensen met een verzwakte
hartfunctie kan helpen. Calciumionen zijn als het ware aan-/uitschakelaars voor
hartcellen. Een stijging van de concentratie van calciumionen activeert de hartcellen
waardoor het hart samentrekt en bloed naar het lichaam wordt gepompt. Als de hoeveelheid
calciumionen in de hartcellen daalt, keren de cellen terug naar de rusttoestand en
ontspant het hart. Net als alle cellen bevatten hartcellen minuscule
‘ionenpompjes’. Die pompjes zijn eigenlijk eiwitten die de calciumionen in de
cel doen dalen door ze te verzamelen in cellulaire opslagplaatsen. Het pompje dat in de
meeste cellen voorkomt, wordt SERCA2b genoemd. De ionenpompjes in hartcellen heten
SERCA2a. Als het hart minder sterk klopt of als het ritmestoornissen heeft, is dat vaak te
wijten aan haperende SERCA2a-pompjes, waardoor er te weinig calciumionen doorgepompt
worden. Onderzoekers van de K.U.Leuven onder leiding van dr. Peter Vangheluwe en prof.
Frank Wuytack hebben de moleculaire bouw van SERCA2a- en de SERCA2b-pompjes met elkaar
vergeleken. SERCA2b-pompjes blijken een uniek verlengstuk te hebben. Dat verlengstuk zorgt
ervoor dat de pompjes krachtiger gaan werken als de hoeveelheid calciumionen in de cel
laag is. De onderzoekers konden als eersten de opbouw en het moleculaire mechanisme van
dat verlengstuk in kaart brengen. Mensen met een verminderde hartwerking zouden geholpen
kunnen worden als men erin slaagt geneesmiddelen te ontwerpen die de werking van het
verlengstuk nabootsen. Die medicijnen zouden de SERCA2a-pompjes laten werken als
SERCA2b-pompjes. Het onderzoek van het Leuvense laboratorium kan dus ooit de basis zijn
voor een nieuwe oplossing tegen hartfalen. Structural basis for the high Ca2+ affinity of
the ubiquitous SERCA2b Ca2+ pump is verschenen in het gezaghebbende wetenschappelijke
tijdschrift Proceedings of the National Academy of Sciences.
Wakker Dier haalt lobby voor krappe
varkenshokken uit achterkamertjes
Stichting Wakker Dier plaatst vandaag
'namens' de varkensindustrie grote advertenties (A4) in Volkskrant en NRC met daarin een
oproep tot krappere varkenshokken. Hiermee wil Wakker Dier de stille lobby van de
varkensindustrie voor krappere varkenshokken openbaar maken. De varkensindustrie wil
voorkomen dat varkens in 2013 één vierkante meter leefruimte krijgen. Zij vinden 0.7 m2
per varken meer dan genoeg. Dat bespaart 7 cent per kilo varkensvlees. Circa 3 miljoen
varkens, die vooruitlopend op de normen in 2013 al 1 m2 leefruimte kregen, zouden hiervan
direct de dupe worden. Wakker Dier start vandaag een tegenlobby voor meer ruimte voor
varkens; via de website van Wakker Dier kunnen mensen een petitie ondertekenen voor
Minister Verburg. Ongeveer eenderde van de varkens heeft nu (op slachtleeftijd; daarvoor
krapper) ca. 1 m2 leefruimte. De ruimere hokmaten zijn nog een uitvloeisel van de
varkenspest uit 1998, toen burgers verontwaardigd waren over de manier waarop met varkens
wordt omgesprongen en meer ruimte voor varkens werd beloofd. De hokmaten voor nieuwe
stallen werden toen vergroot naar 1 m2 (voor varkens tussen 85-110 kg). Veel maatregelen
uit de varkenspestperiode om de varkens-industrie te reorganiseren zijn echter ondertussen
al weer teruggedraaid. Ook de einddatum waarop alle varkenshokken moesten zijn vergroot
werd al eens uitgesteld van 2008 naar 2013. De tussentijdse hokmaten werden verkleind. Als
de huidige lobby van de varkenssector succes heeft betekent dit dat circa 3 miljoen
varkens, die nu nog 1 m2 leefruimte hebben, in krappere hokken gezet mogen worden.
Verkleining van de varkenshokken van 1.0 naar 0.7 m2 scheelt ongeveer één cent per
karbonade (7 cent per kilo). Ter vergelijk: als een varken normaal gaat liggen gebruikt
het al 0.6 m2. Ze zal dus tegen een soortgenoot of hek aan moeten liggen. Op het gebied
van dierenwelzijn in de veesector, stelt het Landbouw Economisch Instituut (Lei, 2008):
'Uit een overzicht van minimumstandaarden ten aanzien van het welzijn van varkens, kippen
en vleeskalveren in Europese landen, blijkt dat Noorwegen en Zweden op het gebied van
dierenwelzijn koplopers in Europa zijn en Nederland een middenmoter is.' De Nederlandse
varkenssector produceert samen met Denemarken al het goedkoopste varkensvlees van Europa.
De reden dat Nederlands varkensvlees zo goedkoop is, is de ongekende intensivering.
Nederlandse zeugen zijn het meest doorgefokt op hoge biggenproductie (26/jr) van alle door
LEI onderzochte landen. In hoog tempo vetmesten van de varkens in Nederland leidt tot het
hoogste aantal kilo's varkensvlees per zeug per jaar (2312).
Zuurstoftekort hartspier
beter en eenvoudiger vast te stellen
Het hart heeft zuurstof nodig om te functioneren. Bij een verdenking van vernauwing van de
kransslagaders is het echter niet altijd eenvoudig vast te stellen of (delen van) het hart
voldoende zuurstof krijgen. Cardiovasculaire Magnetische Resonantie Imaging (CMR) perfusie
is een waardevolle technologie om dit te onderzoeken. In zijn promotieonderzoek laat
Daniël Lubbers zien dat zuurstoftekort eenvoudig en in een vroeg stadium kan worden
aangetoond door te bestuderen hoe een contrastvloeistof zich een weg door de hartspier
baant. Afhankelijk van of de patiënt een eerder hartaanval heeft gehad, wordt een keuze
gemaakt voor het exacte protocol voor het onderzoek. Lubbers pleit er voor dat in de
toekomst CMR-perfusie meer gebruikt moet worden. Dit zou zowel de kwaliteit van de
diagnose kunnen verhogen, als de tijdsduur
van onderzoek bij hartpatiënten kunnen verminderen.
Nieuwe inzichten in
neurologische schade
Het menselijk zenuwstelsel werkt dankzij de aanwezigheid van zenuwcellen, de informatie-
en signaal verwerkers van ons lichaam. In het centraal zenuwstelsel, bestaande uit de
hersenen en het ruggenmerg, zijn deze zenuwcellen omgeven door gliacellen. Deze
ondersteunen niet alleen de werking van zenuwcellen, maar spelen ook een belangrijke rol
bij het herstel na hersenschade. De laatste jaren is echter duidelijk geworden dat de
herstelwerkzaamheden van de gliacellen in sommige gevallen meer kwaad dan goed doen en de
zenuwcellen juist verder beschadigen. Promovendus Hilmar van Weering onderzocht onder
welke omstandigheden gliacellen schade veroorzaken en welke stoffen daarbij betrokken
zijn.
Moleculaire farmacologie - op
weg naar rationele geneesmiddelen
Miljoenen mensen lijden wereldwijd aan de chronische aandoeningen alzheimer en COPD, wat
verregaande sociale en economische gevolgen heeft. COPD is een obstructieve longziekte die
zich vaak op latere leeftijd manifesteert en gekarakteriseerd wordt door een progressieve
en grotendeels niet-omkeerbare afname van de longfunctie. Het ontstaan en de progressie
van alzheimer zijn ook gecorreleerd met ouderdom, en alzheimer begint in onze snel
verouderende maatschappij een groot gezondheidsprobleem te vormen. Genoemde ziekten zijn
geassocieerd met ontspoorde fysiologische regulatieprocessen en een beter inzicht in de
moleculaire en cellulaire processen die hieraan ten grondslag liggen is dringend gewenst.
Recent onderzoek in het laboratorium van Martina Schmidt toont aan dat de activering van
het cellulaire eiwit Epac door een analoog van cyclisch AMP bij muizen tot een verbetering
van leerprocessen en geheugen leidt. Het is het eerste stofje dat in staat is om specifiek
het geheugen te verbeteren. Schmidt: We zijn misschien op weg naar de eerste pil tegen
vergeetachtigheid.
Frequent ziekteverzuim leidt
tot lang verzuim
Van de werknemers die zich vier keer of vaker per jaar ziek melden bij hun werkgever,
vervalt de helft in een langdurig verzuim in de vier jaren erna. Met name bij psychische
aandoeningen is herhaald verzuim een reëel risico. Dit zijn de belangrijkste conclusies
waarop UMCG-onderzoekster Petra Koopmans op 9 december 2009 promoveert aan de
Rijksuniversiteit Groningen. Koopmans: 'Werkgevers moeten niet alleen alert zijn op
langdurig verzuim, maar ook op kort en frequent verzuim.' Koopmans onderzocht bij ArboNed
de verzuimgegevens van 54.000 Nederlanders. Frequent verzuim is een sterke voorbode van
langdurig verzuim, zo blijkt: van de werknemers met een frequent verzuim heeft 50 procent
vervolgens een jaar met lang verzuim. Tevens is het een voorspeller van herhalend frequent
verzuim: 61 procent heeft opnieuw een jaar met frequent verzuim, ten opzichte van 16
procent in de vergelijkingsgroep. Bovendien hebben werknemers met een frequent verzuim een
grotere kans om in de vier jaar erna langer dan een jaar arbeidsongeschikt te worden,
namelijk 11 procent (tegenover 4 procent in de vergelijkingsgroep). Van de werknemers met
een langdurig verzuim, verzuimt bijna de helft opnieuw lang in de vier jaren erna. Petra
Koopmans: 'Er is duidelijk onderscheid in soorten verzuim. Zo heeft verzuim wegens
psychische klachten een hoge herhaalkans en alhoewel psychisch verzuim meer voorkomt bij
vrouwen dan bij mannen, is de herhaalkans gelijk.' Werknemers die vaak of langdurig
verzuimen, hebben een grotere kans om in de vier jaar erna uit dienst te gaan (26 procent
tegenover 19 procent in de vergelijkingsgroep). Daarbij worden werknemers die vaak of
langdurig verzuimen relatief vaker ontslagen, terwijl de vergelijkingsgroep vaker zelf
ontslag neemt. Dit risico is hoger voor vrouwen en voor oudere werknemers dan voor mannen
en jongeren. Oudere werknemers lopen meer risico op langdurig ziekteverzuim en zij hebben
ook een hoger risico op arbeidsongeschiktheid en onvrijwillige arbeidsbeëindiging.
Koopmans: 'Omdat de arbeidspopulatie gemiddeld steeds ouder wordt, is het
belangrijk om leeftijdsbewust personeelsbeleid te stimuleren'.
Slapen op natuurlijke bamboe
Biologische levensmiddelen, biologische
kleding, bio-diesel, tegenwoordig is het allemaal op de markt. Biologisch is hot! Slapen
op een matrastijk van natuurlijke materialen kan nu ook. De Haagse matrassenfabrikant
Royal Health Foam heeft hiervoor het bamboematras, de RHF 25 Bamboo, op de markt gebracht.
De RHF 25 Bamboo heeft een tijk gemaakt van textiel waarin 90 procent bamboe is verwerkt.
De bamboevezels hebben een sterk absorberende gaatjesstructuur. Het heeft daarmee een hoge
vochtopname, maar staat deze ook weer af waardoor het vocht niet in de matras blijft
hangen. Deze goed ademende en ventilerende werking maakt het tot een ideaal en ook vooral
koel materiaal om op te slapen. Bamboetextiel bevat daarnaast een uniek bestanddeel dat
schimmels en schadelijke bacterien voorkomt en verdrijft. Daarbij voelt het materiaal
zijdezacht aan en behoudt de tijk zijn vorm. In het matras zelf zit semi-biologisch
recyclebaar traagschuim dat voor 23 procent bestaat uit soja- en zonnebloemolie. Directeur
Chris Nederhorst: “Wij zijn een kleine matrassenfabrikant dat de nadruk legt op het
zo natuurlijk en milieuvriendelijk mogelijk ontwikkelen en produceren van onze matrassen.
Zo gebruiken we enkel lijm op waterbasis en wordt het traagschuim in Nederland
geproduceerd wat de transportafstand laag houdt. Met de bamboematras hebben we weer een
nieuw paradepaardje dat bijdraagt aan dit streven.” [Healthfoam.com]
Onderzoek naar klacht overlijden
achtjarige na vaccinatie
De Nationale ombudsman, Alex
Brenninkmeijer, start een onderzoek naar de klacht van ouders van wie het achtjarige
zoontje is overleden na een vaccinatie BMR-DTP. Dit is een vaccinatie voor ondermeer bof
en polio. De ouders vinden dat het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
hen niet goed heeft voorgelicht over de complicaties die na een vaccinatie kunnen
optreden. Zij klagen er ook over dat het RIVM het verband tussen de vaccinatie en het
overlijden van hun zoon onvoldoende onafhankelijk heeft onderzocht. Bovendien staat het
RIVM volgens hen een second opinion in de weg door niet toe te staan dat weefsel van hun
zoontje hiervoor ter beschikking wordt gesteld. Dit weefsel is nodig om onderzoek te doen
naar de doodsoorzaak. In Nederland worden kinderen gevaccineerd volgens het
Rijksvaccinatieprogramma (RVP). Ouders zijn niet verplicht hun kind te laten vaccineren
volgens dit programma. Het RIVM coördineert het RVP in opdracht van de minister van
Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS). Daarbij heeft het RIVM als opdracht de veiligheid
van vaccinaties te bewaken. Als een GGD, consultatiebureau of ouders een bijwerking
melden, onderzoekt het RIVM of deze bijwerking veroorzaakt is door de vaccinatie.
Volkoren brood remt opname ijzer
bij kinderen
Prof.dr. Wim van Dokkum heeft sterke
twijfels over het nut van ijzertoevoeging aan bijvoorbeeld ontbijtgranen. Onlangs was er
veel ophef over toegevoegd ijzer in cornflakes, naar aanleiding van twee uitzendingen van
de Keuringsdienst van Waarde. In het decembernummer van Nieuws voor diëtisten stelt hij
veel meer heil te zien in het stimuleren van de opname van ijzer. En dat kan al met kleine
aanpassingen in de voeding. Er zijn groepen die moeite hebben om voldoende ijzer binnen te
krijgen, zoals jonge kinderen, zwangere vrouwen en vrouwen in de vruchtbare leeftijd. Dat
stelt prof.dr. Wim van Dokkum, expert op het gebied van de biologische beschikbaarheid van
mineralen en spoorelementen en adviseur van TNO Kwaliteit van Leven. Bij een krappe
ijzerinname kan een kleine switch in de voeding al heel wat verbeteren. Diëtisten kunnen
hierin goed adviseren. Van Dokkum: `Door vaker producten met haemijzer te adviseren, vlees
dus, en zorgen dat er vitamine C bij elke maaltijd aanwezig is. Daarna richt je je pijlen
op de stoffen die de opname van ijzer remmen.' Een van de belangrijkste is fytaat uit
volkoren brood. Van Dokkum: `Ik adviseer mensen vaak om bruin brood te eten, omdat daar de
helft minder fytaat in zit, iets minder ijzer en toch nog een behoorlijke hoeveelheid
vezel.' Andere remmers zijn polyfenolen uit koffie, thee en wijn en calcium uit zuivel.
Chemotherapie tegen zaadbalkanker
veroorzaakt op lange termijn neurologische schade
In de uitgave van 25 november 2009 van het
nationale kanker instituut is een artikel gewijd over het lange termijn effect van
chemotherapie bij zaadbalkanker. De mannen kregen op cisplatine gebaseerde chemotherapie
tegen zaadbalkanker. De neven effecten van mannen die deze chemotherapie tegen
zaadbalkanker kregen ten opzichte van mannen die dit niet kregen zijn verkleuring van
handen en voeten bij koude en verminderd gehoor. [Chris]
Kattenkrabziekte nu nog moeilijk
aantoonbaar
Kattenkrabziekte is een bacteriële
infectie die - vaak jonge - mensen oplopen na de krab van een kat. De ziekte is meestal
onschuldig: de patiënt krijgt lymfklierontsteking en geneest vanzelf. Maar juist daarom
is het belangrijk dat artsen de diagnose goed kunnen stellen. Hebben de ontstoken
lymfklieren namelijk een andere, ernstiger oorzaak, dan moet er direct ingegrepen worden.
Arts-onderzoeker Marijn Vermeulen ontdekte dat er nog geen betrouwbare tests voor
kattenkrabziekte bestaan. Woensdag 25 november promoveert zij aan VU medisch centrum. De
boosdoener bij de kattenkrabziekte is de bacterie Bartonella henselae. Om kattenkrabziekte
aan te tonen gebruikt men meestal een serologische test, waarbij het bloed van de patiënt
wordt onderzocht op antistoffen tegen de bacterie. Tijdens haar werk als kinderarts merkte
Marijn Vermeulen echter dat de uitslagen van de tests niet altijd klopten. Het is van
groot belang om kattenkrabziekte te onderscheiden van andere, ernstiger, aandoeningen
zoals lymfklierkanker en tuberculose. Bij de diagnose van de onschuldige kattenkrabziekte
is het advies namelijk 'afwachten tot het weer overgaat', terwijl bij kanker of
tuberculose direct ingrijpen noodzakelijk is. Verdergaand onderzoek van Vermeulen liet
zien dat de betrouwbaarheid van verschillende tests matig is. Dit kan leiden tot een foute
diagnose. Bij slechts 60% van de patiënten met kattenkrabziekte toonden de meest
gebruikte tests antistoffen aan. Andersom werden bij enkele patiënten zonder
kattenkrabziekte toch antistoffen gevonden, waarschijnlijk van een vergelijkbare, maar
andere bacterie. Vermeulen bestudeerde vervolgens tests op basis van DNA. Aanwezigheid van
DNA van de Bartonella henselae betekent aanwezigheid van de bacterie zelf. Helaas bleek
deze techniek alleen goed bruikbaar in moeilijk te verkrijgen pus en klierweefsel, niet in
bloed. Vermeulen pleit dan ook voor verder onderzoek naar geavanceerdere tests voor
kattenkrabziekte.
Reconstructie van onderkaak met
kunstkaak
Door het verwijderen van kwaadaardige
tumoren, een ongeluk of een infectie kan iemands onderkaak aangetast zijn. Voor mensen die
dit treft, betekent dat een enorm verlies van kwaliteit van leven, omdat hun voorkomen
ernstig is aangetast. Daarnaast is eten en praten slechts met veel moeite mogelijk. Met
behulp van weefseltransplantatie kan tegenwoordig de onderkaak gereconstrueerd worden. Dat
geeft echter veel bijverschijnselen, zoals extra operatieve ingrepen om het te
transplanteren weefsel te "oogsten" en de daarbij behorende ongemakken.
Promovendi B.T. Goh en S. Lee deden onderzoek naar een reconstructiemethode, waarbij deze
transplantaties niet nodig zijn. Deze methode betreft een "kunstkaak" gemaakt
van titanium, bestaande uit verschillende componenten. Orthopedische chirurgen hebben al
ongeveer twintig jaar zeer bevredigende resultaten met dit soort prothese. Goh en Lee
voerden hun onderzoek uit in Singapore, met hulp van expertise van het UMC St Radboud. De
resultaten laten zien dat de kunstkaak potentie heeft om een goed alternatief te zijn voor
de eerder genoemde transplantaties.
OLVG voor vrouwvriendelijke
sterilisatie zonder operatief ingrijpen
Het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG) pleit
ervoor om de minimaal invasieve sterilisatiemethode Essure voor vrouwen als standaard in
te voeren. In Nederland zijn maar liefst vier keer zoveel mannen als vrouwen
gesteriliseerd. Dit komt mede omdat vrouwen denken dat ze voor sterilisatie een operatie
moeten ondergaan. Deze vrouwvriendelijke sterilisatiemethode Essure, waar geen operatie
aan te pas komt, kan voor vrouwen de drempel verlagen om zich te laten steriliseren. De
keuzevrijheid van de patiënte staat hierbij voorop. Het OLVG kiest met deze
sterilisatiemethode - mede op basis van bestaande wetenschappelijke en medische inzichten
- voor toegankelijke medische zorg. In circa tien minuten wordt de sterilisatie met een
kijkbuisje in de baarmoeder uitgevoerd. De sterilisatie gebeurt zonder hormonen, snijden
of dichtschroeien, en zonder narcose of het afbinden van de eileiders. Onlangs is in het
OLVG de 10.000ste vrouw met deze methode behandeld. Gynaecoloog dr. Erica Bakkum verricht
deze sterilisatie in de geavanceerde gynaecologiepraktijk van het OLVG en is groot
voorstander van de methode: "Veel patiëntes denken nog steeds dat zij een operatie
moeten ondergaan. Dat is niet meer nodig omdat deze ingreep nu poliklinisch kan
plaatsvinden. Er is inmiddels een aantal zorgverzekeraars dat deze behandeling op eigen
initiatief volledig vergoedt. Op deze manier kunnen steeds meer vrouwen van deze
sterilisatiemethode gebruik maken".
Studie toont complexiteit aan van
correcte diagnose bij Legius syndroom
Uit een onderzoek van prof. dr. Eric Legius
(centrum menselijke erfelijkheid UZ Leuven) en prof. dr. Ludwine Messiaen blijkt dat het
Legius syndroom, gekenmerkt door café-au-lait vlekken op de huid en sproeten in de oksel,
sterk lijkt op neurofibromatosis type 1. Maar omdat het Legius syndroom een betere
prognose heeft, is het belangrijk attent te zijn op het verschil. De ‘Journal of the
American Medical Association’ (JAMA) berichtte onlangs over deze studie. In de editie
van 18 november van de ‘Journal of the American Medical Association’ (JAMA)
bericht de onderzoeksgroep van de Vlaamse Ludwine Messiaen (die in de VS werkt aan de
University of Alabama in Birmingham) samen met de onderzoeksgroep van professor Legius
(centrum menselijke erfelijkheid UZ Leuven) over hun onderzoek bij een grote groep
patiënten met een mutatie in het SPRED1 gen. De teams van professor Legius en Messiaen
hebben al een jarenlange, productieve samenwerking. De patiënten uit het onderzoek
vertonen een klinisch beeld dat sterk lijkt op neurofibromatosis type 1 en dat in 2007
beschreven werd door de onderzoeksgroep van prof. Legius als het ‘Neurofibromatosis
type 1-like syndrome’. In het JAMA-artikel en in andere recente artikels wordt nu de
term ‘Legius syndroom’ gebruikt om deze aandoening te beschrijven. Het Legius
syndroom wordt gekenmerkt door dezelfde café-au-lait vlekken op de huid en sproeten in de
oksel als bij neurofibromatosis type 1 (NF1), maar zonder andere typische symptomen van
NF1 (cutane of plexiforme neurofibromen, Lisch noduli, gliomen van de optische baan). Het
syndroom van Legius bleek niet zeldzaam te zijn in de groep van patiënten met familiaal
NF1 fenotype.
Commissie en farma-industrie
lanceren tweede oproep tot indiening van onderzoeksvoorstellen voor efficiëntere methoden
voor geneesmiddelenontwikkeling
Vandaag heeft het Initiatief inzake
innovatieve geneesmiddelen (IMI) officieel zijn 2 e oproep tot het indienen van
voorstellen gelanceerd. Het publiek-privaat partnerschap tussen de Europese Commissie (EC)
en de European Federation of Pharmaceutical Industries and Associations (EFPIA) wacht voor
9 wetenschappelijke thema’s voorstellen van onderzoeksconsortia in. Doel van de
oproep is de ontdekking en de ontwikkeling van nieuwe geneesmiddelen tegen ziekten zoals
kanker en ontstekings- en infectieziekten te versnellen. Het IMI zal ook projecten
financieren voor de verbetering van de uitwisseling van gegevens tussen de industrie en de
wetenschappelijke gemeenschap, een belangrijk aspect van kennisbeheer. De bij de EFPIA
aangesloten ondernemingen zullen naar verwachting bijdragen in natura leveren die op zijn
minst gelijkwaardig zijn aan de bijdrage van de Commissie voor deze 2 e oproep, die 76,8
miljoen euro bedraagt. Dr. Michel Goldman, directeur van het IMI, verklaarde: “Deze
2e oproep tot het indienen van voorstellen zal helpen het potentieel van het IMI voor het
verlenen van ondersteuning aan het soort innovatie dat we nodig hebben te ontwikkelen en
de huidige bottlenecks in de geneesmiddelenontwikkeling op te heffen.” Janez Poto
cnik, EU-commissaris voor Wetenschap en onderzoek, voegde hieraan toe: “In 2004 zijn
we met een manier gekomen om van Europa de plaats voor biomedisch onderzoek te maken en
bovendien de bottlenecks in het geneesmiddelenonderzoek te elimineren: daar gaat het bij
het IMI om. Het bevindt zich in het centrum van de kennisdriehoek, bouwt aan betere
samenwerking tussen de publieke en private sector en helpt ons op een economisch
competitieve en duurzame manier de grootste uitdagingen waarmee we geconfronteerd worden
aan te pakken. Het laat ook zien dat dit nieuwe partnerschap tussen de Commissie en de
industrie resultaten oplevert”. De heer Arthur J Higgins, algemeen directeur van
Bayer HealthCare en president van de EFPIA, verklaarde: "Het IMI geeft een duidelijk
signaal dat Europa het voortouw wil nemen op het gebied van biofarmaceutische innovatie.
Dit initiatief heeft normaal concurrerende farmabedrijven succesvol met academische
stakeholders samengebracht in een ongeëvenaarde inspanning om het ontwikkelingstempo op
te voeren.”
Le Figaro: minderjarige kinderen
mogen vaccinatie weigeren...
Minderjarige kinderen hebben volgens de
franse wet het recht vaccinaties te weigeren of te onderbreken. De eerste weigeraars zijn
al gesignaleerd tijdens de vaccinatierondes op scholen. De wil van het kind gaat voor op
die van de ouders. Bovendien, wanneer een van de ouders zich uitspreekt tégen
vaccinaties, is het dit nee dat het zwaarst zal wegen. Alleen in geval van jonge kinderen
op de kleuterscholen (begin december start vaccinaties voor deze leeftijdsgroep) zullen
zij begeleid dienen te worden door hun ouders. Nogmaals herhalen dat kinderen tot 9 jr
zullen worden ingeënt met een speciaal ontwikkeld vaccin zonder adjuvanten (Panenza van
Sanofi-Pasteur). [Ellen]
Mondiale milieuveranderingen
beïnvloeden de Nederlandse volksgezondheid
Wereldwijd voltrekken zich grote
veranderingen in ons leefmilieu. Onderzoekers van Maastricht University, het Erasmus MC en
het RIVM hebben het afgelopen jaar in kaart gebracht wat dit voor Nederland betekent. De
Gezondheidsraad onderschrijft hun conclusie dat Nederland niet buiten schot blijft, maar
gelukkig heeft Nederland voldoende potentieel om via beleid en onderzoek de
gezondheidsgevolgen in toom te houden. Dit staat te lezen in het signalement Mondiale
milieu-invloed op onze gezondheid dat 24 november is aangeboden aan de minister van
Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer. In het signalement passeren de
grote mondiale milieuveranderingen de revue: klimaatverandering, aantasting van de
ozonlaag, uitputting van zoetwatervoorraden, verandering in landgebruik, en afname in de
biodiversiteit. Diverse invloeden van deze veranderingen op de Nederlandse
volksgezondheid, tekenen zich nu al af: vervroegde sterfte ten gevolge van extreem hoge
temperaturen door klimaatverandering, toename van huidkanker door aantasting van de
ozonlaag, en meer infectieziekten door veranderingen in landgebruik. De
Gezondheidsraadscommissie Signalering Gezondheid & Milieu is van oordeel dat
dergelijke invloeden op de gezondheid niet louter speculaties zijn. Zij acht ze - ook voor
Nederland - plausibel en ernstig, en pleit er daarom voor om er binnen het nationale
beleid meer aandacht aan te besteden. Intensivering en uitbreiding van twee soorten
maatregelen ziet de commissie daarbij als wenselijk: maatregelen die de oorzaken van de
milieuveranderingen aanpakken én maatregelen die de nadelige gevolgen beperken.
Eiwit uit zwangerschapshormonen
beschermt tegen borstkanker
Amerikaanse onderzoekers hebben ontdekt dat
de hormonen die tijdens de zwangerschap worden geproduceerd de aanmaak stimuleren een
eiwit dat de groei van borstkanker remt. Het eiwit, alpha-fetoprotein (AFP), kan volgens
de studie gepubliceerd in het Cancer Prevention Research dienen als goed getolereerd
middel voor de behandeling en preventie van borstkanker. Volgens hoofdonderzoeker Herbert
Jacobson zorgen de hormonen zoals oestrogeen alle voor produktie van dit eiwit. Men gaat
nu proberen het eiwit in de vorm van een medicijn op de markt te brengen.
Franse hof: Monsanto heeft gelogen
over onkruidverdelger
Terwijl onze minister Verburg van landbouw
braaf achter achter agro gigant Monsanto aanloopt en maar al te graag gentech voeding voor
haar bioindustrie varkens ons land wil binnenhalen zijn de Fransen gelukkig niet zo
goedgelovig. De Franse milieubeweging diende namelijk al in 2001 een klacht in over het
produkt Roundup. Deze herbicide (onkruidverdelger) zou volgens Monsanto biologisch
afbreekbaar zijn en zou de grond niet vervuilen. Het hoogste Franse gerechtshof heeft nu
bepaald dat Monsanto hierover heeft gelogen. Het bedrijf staat in de VS bekend om de
gewetenloze rechtszaken tegen kleine boeren die in verzet komen tegen de vervuilingen van
hun gewassen door Monsanto. Kijken hoelang het duurt voordat de EU iets doet aan de mooie
gentech sprookjes van deze Amerikaanse toko. Oostenrijk heeft intussen al ontdekt dat het
gentech mais van de firma onze vruchtbaarheid bedreigd. Voor de Nederlandse overheid geen
enkele reden om eens kritisch te kijken naar de zaak. Goedkoop voer voor de varkens is
belangrijker dan onze gezondheid. Blij dat ik geen varkens eet want uiteindelijk eet je
dat voer zelf ook weer op....[Ron]
Gezondheidsraad geeft vreemde
'vergissing' toe
De Gezondheidsraad heeft in het advies dd 9
nov om gezonde kinderen (6-35 mnd) en zwangeren ook te vaccineren met thiomersal en
squaleen houdende vaccins Focetria dan wel Pandemrix de minister op één van zijn vragen
fout geïnformeerd. De bewuste vraag van de minister was of er reden was om zwangeren en
kindjes met adjuvansvrije vaccin te enten. Het het antwoord van de GezRaad aan de minister
in het advies dd 9 nov. luidde dat dit niet aan de orde was omdat een dergelijk vaccin
niet geregistreerd was en dus niet beschikbaar. De advocaat van de Stichting
MeerWetenOverFreek heeft de GezRaad schriftelijk op deze onwaarheid gewezen en hierover
vragen gesteld, waarop werd toegegeven dat dit antwoord onjuist was. [Jannes Koetsier]
Discussie rol religie in de strijd
tegen HIV en Aids werkt contraproductief
Het debat over religie en HIV en Aids wordt
versmald tot een gevecht over het gebruik van en verbod op condooms. Contraproductief,
vindt Brenda Bartelink, godsdienstwetenschapper aan Rijksuniversiteit Groningen.
"Deze discussie leidt tot verschillende misvattingen over de cruciale en positieve
rol van religie in de strijd tegen HIV en Aids. Het is heel belangrijk om ook te zien wat
er wèl gebeurt."
Belgie waarschuwt dus wel voor de
Ukraïne !
Reisadvies OEKRAINE : Het Ministerie van
Volksgezondheid deelt mee dat negen regio's in het Westen van Oekraïne, nml. Lvov,
Ivano-Frankivsk, Ternopil, Zakarpatskij, Tjernovitskij, Rovenskij, Chmelnitskij,
Vinnitysia et Volynskij, voor onbeperkte duur in quarantaine zijn gebracht wegens de
snelle verspreiding van het H1N1 virus. Elke verplaatsing in deze regio's is dus praktisch
onmogelijk en wordt ten zeerste afgeraden.[Ellen]
Evidence Biased Medicine 4: Weg met
Bewijs!
Bewijs? Het lijkt allemaal zo helder en
duidelijk, niet? We legden de vraag voor over de waarde van de medische bewijsvoering aan
de bekende Berlijnse hoogleraar Von Feyermorgen. Hij maakte eerder al gehakt van de
simpele opvattingen van de dokters van de tegenpartij... Von Feyermorgen vroeg allereerst:
"wat schiet de patient met al dat zogenaamde 'Bewijs" op?" Professor Ludwig
Von Feyermorgen stelt dat het tijd is om het Geloof in Medische Bewijs naar het mausoleum
te dragen. In zijn betoog steunde de kritische hoogleraar op een recent artikel waarin de
vloer aangeveegd wordt met de simpele opvattingen over wat we bewijs van medisch handelen
noemen. "myriad attempts to define, categorize, and stratify evidence for use in
clinical medicine have only resulted in an epistemic and linguistic morass." en
"Reference to evidence in medicine now leads only to confusion or obfuscation."
Zo begint Mark R. Tonelli zijn beschouwing over 'Evidence-vrije geneeskunde' waaraan Von
Feyermorgen refereerde. [IOCOB]
Frankrijk - Het laatste nieuws
De vaccinatiecampagne van schoolkinderen in
Frankrijk begint a.s. woensdag. In eerste instantie de middelbare scholen en begin
december kleuters en lagere schooljeugd. Het inenten zal op de scholen gebeuren door
rondreizende prikploegen. De ouders hebben de mogelijkheid een formulier te ondertekenen
indien zij tégen deze vaccinatie zijn. Het gaat hier in totaal om 12 miljoen kinderen.
[Ellen]
Periodieke controles bij
COPD-patiënten zinvol?
COPD is een verzameling van aandoeningen
waarbij de luchtwegen van patiënten vernauwd zijn. Die vernauwing neemt in de loop der
tijd toe. Aan COPD-patiënten wordt vaak geadviseerd om periodiek naar de huisarts of
specialist te gaan voor controles. Uit een inventarisatie blijkt dat de meeste
COPD-behandelrichtlijnen adviseren om bij deze controles de longfunctie te bepalen,
terwijl ook klachten, rookstatus, conditie en voorkomen van andere aandoeningen
(comorbiditeit) vaak genoemd worden. Wetenschappelijk bewijs voor deze adviezen ontbreekt.
Aangezien alleen stoppen met roken het longfunctiebeloop positief beïnvloedt, kunnen
vraagtekens gesteld worden bij de nadruk op longfunctietesten in behandelrichtlijnen. Veel
diagnostische centra in Nederland verrichten periodieke controles van COPD-patiënten
volgens de geldende richtlijnen. Het onderzoek van Lisette van den Bemt toont aan dat er
geen langetermijnvoordelen waren voor COPD-patiënten die deze controles ondergingen ten
opzichte van patiënten die reguliere zorg ontvingen. Verder blijkt uit twee studies dat
zowel depressie als obesitas relevante comorbide aandoeningen zijn voor COPD-patiënten.
De conclusie van het proefschrift luidt dat periodieke controles beter kunnen worden
toegespitst op de individuele situatie van de patiënt waarbij onder andere rekening wordt
gehouden met comorbiditeit.
Peuters leren van leidsters én
elkaar
In de peuterspeelzaal leren kinderen niet
alleen van de leerkracht, maar ook van andere kinderen. De leerkracht helpt de kinderen
voornamelijk om goed mee te doen, terwijl kinderen in hun interacties met klasgenoten meer
complexe taal gebruiken en initiatief tonen. Dit blijkt uit het promotieonderzoek van
Marjolein Deunk onder peuters tussen tweeënhalf en vier jaar. Deunk promoveert 3 december
aan de Rijksuniversiteit Groningen. Voor het onderzoek kreeg een groep van dertig peuters
verspreid over vier peuterspeelzalen een hesje met draadloze opnameapparatuur aan. Zo
registreerde de onderzoekster met audio en video hun natuurlijke gedrag, anderhalf jaar
lang. Het onderzoek draaide om het aanleren van schoolse routines door kleine kinderen.
Uitgangspunt daarbij was dat interacties een goede context kunnen bieden voor zowel de
taal(gebruiks)ontwikkeling als voor de sociaal-emotionele ontwikkeling en voor de
cognitieve ontwikkeling in het algemeen. [Rug]
Artsen vertellen open over hun
incident in boek 'Dit nooit meer'
Openheid rondom medische incidenten
onontbeerlijk voor veiliger patiëntenzorg. Elke arts maakt wel eens een fout, krijgt een
klacht of is betrokken bij een incident. Verschillende indrukwekkende, persoonlijke
verhalen zijn nu gebundeld in het boek 'Dit nooit meer. Artsen vertellen over hun
incident'. Prof. mr. Pieter van Vollenhoven, voorzitter van de Onderzoeksraad voor
Veiligheid, neemt vandaag op het Kwaliteitsfestival in Ede het eerste exemplaar in
ontvangst. In het boek vertellen enkele gevestigde medici over "hun" incident,
waar zij niet trots op zijn, maar dat een inherent deel vormt van hun professionaliteit.
Zij vertellen over hoe zij dit ervaren hebben en hoe zij daarmee zijn omgegaan. Zij hopen
hierdoor bij te dragen aan een cultuur waarin het normaal is om open en opbouwend met
elkaar te praten over de kwetsbaarheid en feilbaarheid van zorgverleners. Het boek past in
de lijn om patiëntveiligheid in Nederland te verbeteren. Het boek kost € 6,95 en is
te bestellen via www.cbo.nl/publicaties